అటవీ ఆవాసాల విధ్వంసం ఆపకపోతే వన్యప్రాణుల భవిష్యత్ ప్రశ్నార్థకం

అటవీ ఆవాసాల విధ్వంసం ఆపకపోతే వన్యప్రాణుల భవిష్యత్ ప్రశ్నార్థకం

•  వన్యప్రాణి రక్షణకు మూలం అటవీ ఆవాసాలే — ఆవాసాలు నశిస్తే జీవవైవిధ్యం నశిస్తుంది
•  అటవీ ఆవాసాలు నాశనమైతే జంతు రక్షణ సాధ్యం కాదు — ఒక శాస్త్రీయ విశ్లేషణ
• అటవీ ఆవాసాల విధ్వంసం — వన్యప్రాణికి తీరని నష్టం

అడవులు, అటవీ సంపద మరియు వన్యప్రాణులు భూమిపై జీవవైవిధ్యానికి పునాదులు. ఇవి పర్యావరణ సమతుల్యతను కాపాడటంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి. కానీ నేడు ఈ ఆవాసాలు వేగంగా నాశనమవుతున్నాయి. గతంలో తెలంగాణలో ఏటూరునాగారం కారిడార్‌లోకి వచ్చిన పెద్ద పులికి కనీసం ఆవాసాన్ని కల్పించలేని పరిస్థితి మన దుస్థితిని చాటుతోంది. అది అతి కొద్ది రోజుల్లోనే వేటగాళ్ల ఉచ్చుల బంధంలో ఇరుక్కొని అసువులు బాసింది. ఇది కేవలం ఒక సంఘటన కాదు; ఇది మనమందరం అడిగి తీరవలసిన ప్రశ్న. పులిని చంపడంలో, దాన్ని రక్షించుకోకపోవడంలో మన అందరి వైఫల్యం ఉంది. ఇలా రోజురోజుకు ఎన్నో అటవీ మూగజీవాలు మృత్యువాత పడుతున్నాయి. దాని ఆవాసంలోకి వెళ్లి, దాని ఇంట్లోకి చొరబడి దాన్ని చంపడం అమానవీయమైన చర్య. వాటిని “మృగాలు” అనడం కాదు; అసలు మనమే నిజమైన “మానవ మృగాలం”. పులి మనిషిని చంపితే దాన్ని “మ్యాన్ ఈటర్” అని, “మానవ రక్తం మరిగిన పులి” అని అభివర్ణిస్తారు. కానీ మనిషిదే ప్రాణం కానీ, జంతువుల ప్రాణానికి విలువ లేదని ఇది స్పష్టం చేస్తుంది. పులులకు రక్షణ కల్పించి, ఆవాసాన్ని అభివృద్ధి చేసుకోలేకపోవడం మనకు మనం తలదించుకోవాల్సిన విషయం. ఇకనైనా ఆ కోణంలో ఆలోచించి జవాబు వెతుక్కోవాల్సిన సమయం, అవసరం ఎంతైనా ఉంది. మనం గుర్తించాలి: అడవులు నాశనమైతే జంతువులు బతకలేవు. జంతువులు లేకపోతే అటవీ పర్యావరణ వ్యవస్థలు కుప్పకూలిపోతాయి. అరకంగా అటవీ పర్యావరణ వ్యవస్థలు కుప్పకూలిపోతే మానవ మనుగడకే ప్రమాదం. కాబట్టి ఇది కేవలం జంతువుల సమస్య కాదు; ఇది మన అస్తిత్వ సమస్య. మనం ఇప్పుడే మేల్కోవాలి. ఇప్పుడే చర్య తీసుకోవాలి. లేదంటే భవిష్యత్తులో మన పిల్లలు “పులి అంటే ఏమిటి అది ఎలావుంటుంది?” అని అడిగితే, మనం “అది ఒకప్పుడు ఉండేది” అని చెప్పాల్సిన దుస్థితి వస్తుంది. ఇది మనకు కావాలా? నిర్ణయం మనదే.

*మానవ-జంతు వైరుధ్యాలకు మూల కారణాలు: మానవ స్వార్థం*

మానవ-జంతు వైరుధ్యాలు ఎందుకు వస్తున్నాయో మనకు తెలియదా? కారణం మనమే కాదా? మానవ స్వార్థం కాదా? దీనికి ఈ వ్యవస్థలో ఉన్న మనమందరం బాధ్యులం కాదా? మానవుని యొక్క స్వార్థపూరితమైన ఆధిపత్యం వల్లనే అటవీ ఆవాసాలు, వన్యమృగాలు, జంతువులు అంతరించిపోతున్నాయి, విలుప్తమైపోతున్నాయి, కనుమరుగైపోతున్నాయి. మానవ స్వార్థం తీవ్రస్థాయికి చేరి అడవులను కాల్చివేస్తున్నారు, దహనం చేస్తున్నారు. స్థలాలను అనేక రూపాలలో ఆక్రమించుకున్నారు. “అభివృద్ధి” ముసుగులో అటవీ ఆవాసాలను ఆక్రమించుకుంటున్నారు. జంతువులకు నీడ, ఆవాసం లేకుండా చేస్తున్నారు.

శాస్త్రీయ పరిశోధనలు చూపిస్తున్నది ఏమిటంటే, ప్రపంచవ్యాప్తంగా జీవవైవిధ్య నష్టానికి 70-80% కారణం మానవ నివాసాలు, వ్యవసాయం, మైనింగ్ మరియు అభివృద్ధి ప్రాజెక్టుల కోసం అడవుల నరికివేత. తెలంగాణలో కూడా ఈ ధోరణి కనిపిస్తోంది. అడవులు నాశనమవుతుంటే జంతువులు మానవ నివాస ప్రాంతాలలోకి వస్తున్నాయి. ఇది వైరుధ్యాలకు దారితీస్తోంది. ఉదాహరణకు, ఆదిలాబాద్, భద్రాద్రి, మంచిర్యాల జిల్లాల్లో పులులు, ఏనుగులు గ్రామాలలోకి వస్తున్నాయి.

ఇది మానవ-జంతు వైరుధ్యాలకు కారణమవుతోంది. కానీ నిజమైన ప్రశ్న ఏమిటంటే: జంతువులు గ్రామాలలోకి ఎందుకు వస్తున్నాయి? వాటి ఆవాసాలు మనం లాక్కోవడం వల్లనే కదా! మనం అడవుల్లోకి చొరబడి, వాటి నివాసాలను ధ్వంసం చేసి, వాటిని బయటకు నెట్టేస్తున్నాం. తర్వాత “జంతువులు మానవులపై దాడి చేస్తున్నాయి” అని ఫిర్యాదు చేస్తున్నాం. ఇది న్యాయమా? ఇది సమంజసమా? మనం మనల్ని మనమే ప్రశ్నించుకోవాలి. మన స్వార్థం, మన అహంకారం, మన అభివృద్ధి పిచ్చి వల్ల జంతువులు నిరాశ్రయులవుతున్నాయి. వాటికి మరో గతి లేక మన మధ్యకు వస్తున్నాయి. మనం వాటిని చంపుతున్నాం. ఇది ఎంతవరకు సరైంది? మనం ఈ భూమికి ఒంటరి యజమానులమా?

లేదా ఇతర జీవులతో పంచుకోవాల్సిన బాధ్యత మనకు లేదా? ఈ ప్రశ్నలకు సమాధానం మనం వెతకాలి.

*నోరులేని జీవులకు నాథుడు ఎవరు? చట్టాలు వర్షస్ అమలు*

నోరులేని జీవులకు బాధ్యులు, నాథుడు ఎవరూ లేరు. ఒకవేళ ఉన్నా ఏమీ చేయలేరని రుజువవుతోంది. చట్టపరంగా చర్యలు తీసుకుంటున్నాం అనేవాళ్లే తప్ప, మానవతా దృక్పథంతో ముందుకెళ్లి మార్పు తీసుకురావాల్సిన బాధ్యత మాత్రం మర్చిపోతున్నాం. అటవీ చట్టాలు, జంతు చట్టాలు భారత రాజ్యాంగంలో, ప్రపంచ రాజ్యాంగంలో ఎన్ని ఉన్నా… అవి తీర్పు వరకు రాకపోవడం, వచ్చినా అవి ఓడిపోవడం గమనించాల్సిన విషయం. ఇక సంబంధిత అధికారులు అయితే “మా ఉద్యోగాలను కాపాడుకోవడమే మాకు పెద్ద సమస్య” అని వాపోతున్నారు. నిజంగా ఇది చాలా తలదించుకోవాల్సిన సమయం. భారతదేశంలో వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్టం 1972, అటవీ సంరక్షణ చట్టం 1980 ఉన్నాయి. కానీ వాటి అమలు శూన్యం. కోర్టుల్లో కేసులు ఏళ్ల తరబడి నడుస్తాయి. నిందితులు బయటకు వస్తారు.

అధికారులు బదిలీల పేరుతో తప్పించుకుంటారు. ఇది వ్యవస్థాగత వైఫల్యం. ఉదాహరణకు, ఒక పులిని చంపిన వ్యక్తికి గరిష్ట శిక్ష 7 సంవత్సరాలు జైలు. కానీ వాస్తవానికి ఎవరికీ 7 సంవత్సరాలు పడదు. బెయిల్‌పై బయటకు వస్తారు. తర్వాత మళ్లీ అదే పని చేస్తారు. ఇది చట్టం యొక్క బలహీనత. అధికారులకు శిక్షణ లేదు, వనరులు లేవు. సిబ్బంది లేరు. రాజకీయ ఒత్తిళ్లు ఉన్నాయి. ఫలితంగా చట్టాలు కాగితాలకే పరిమితమవుతున్నాయి. నోరులేని జీవులకు గొంతు ఇవ్వాలంటే మనం ముందుకు రావాలి. మనం వాటి స్వరం అవ్వాలి. మనం వాటి రక్షకులం కావాలి. లేదంటే భవిష్యత్తులో మన పిల్లలు “చిరుతపులి అంటే ఏమిటి?” అని అడిగితే, మనం “అది ఒకప్పుడు ఉండేది” అని చెప్పాల్సిన దుస్థితి వస్తుంది. ఇది మనకు కావాలా? నిర్ణయం మనదే.

*ఉద్దేశ పూర్వక అగ్నిప్రమాదాలు: అడవులను నాశనం చేసే కుట్ర*

అడవులను ఆక్రమించుకోవాలనే ఉద్దేశపూర్వకమైన స్వార్థంతో కొంతమంది స్వార్థపరులు ప్రత్యక్షంగా నరకకుండా, పరోక్షంగా అడవులకు నిప్పు పెట్టి, అడవులను నాశనం చేసి జంతువులు, వృక్షాలు, జీవకోటి మాడిపోయేలా ఒళ్లంతా కాలిపోయి మంటల్లో బుగ్గిపాలు అవుతుంటే కనికరం లేకుండా వీక్షిస్తూ, ఆ తర్వాత ఆ స్థలాన్ని ఆక్రమించుకుంటున్నారు. దీనంతటికి కారణం మానవుడు కాదనీ, మానవ ప్రమేయం లేదని, దానికి సంబంధించిన అధికారులు తప్పించుకోవడానికి “సహజ కారుచిచ్చు”గా అభివర్ణిస్తున్నారు. ఇది ఈ దేశంలోనే కాదు, ప్రపంచవ్యాప్తంగా అడవులను నాశనం అయ్యే నిజమైన కారణం. శాస్త్రీయ అధ్యయనాలు చూపిస్తున్నది ఏమిటంటే, ప్రపంచవ్యాప్తంగా జరిగే అగ్నిప్రమాదాల్లో 90% మానవ ప్రమేయం వల్లే జరుగుతున్నాయి. కేవలం 10% మాత్రమే సహజ కారణాల వల్ల (ఎండుటాకులు, విద్యుత్ తుఫానులు) జరుగుతాయి. కానీ అధికారులు “సహజ కారుచిచ్చు” అని చెప్పి తప్పించుకుంటున్నారు. ఇది ఎంతవరకు సరైంది? మనం గుర్తించాలి: అడవులకు నిప్పు పెట్టడం అనేది హత్య. ఇది జంతు హత్య. ఇది వృక్ష హత్య. ఇది పర్యావరణ హత్య. ఇది భవిష్యత్తు తరాల హత్య. మనం ఈ హత్యలకు సాక్షులమవుతున్నాం. మనం ఈ హత్యలను అరికట్టాలి. మనం ఈ హత్యలకు కారణమైన వారిని శిక్షించాలి. లేదంటే భవిష్యత్తులో మన పిల్లలు “అడవి అంటే ఏమిటి?” అని అడిగితే, మనం “అది ఒకప్పుడు ఉండేది” అని చెప్పాల్సిన దుస్థితి వస్తుంది. ఇది మనకు కావాలా? నిర్ణయం మనదే.

*ప్రపంచవ్యాప్త అగ్నిప్రమాదాలు: గణాంకాల సత్యం*

మనకు ఎన్నో ఉదాహరణలు గత సంవత్సరాలుగా కనిపిస్తూనే ఉన్నాయి. గత సంవత్సరం అమెజాన్ అడవులు 48 లక్షల ఎకరాలు కాల్చివేయబడ్డాయి. మొత్తం అమెజాన్ ఫారెస్ట్ వైశాల్యం నుండి 20 శాతం అడవులు కేవలం కార్చిచ్చు పేరుతో నాశనమయ్యాయి.

పడమర ఆస్ట్రేలియాలోని 24 మిలియన్ల హెక్టార్ల గాస్పెర్స్ మౌంటెన్ అడవులు “బ్లాక్ సమ్మర్ బుష్ ఫైర్” పేరుతో, ఇండోనేషియాలోని అడవిలో నుంచి 30 మిలియన్ హెక్టార్ల అడవులు బుగ్గిపాలయ్యాయి. తెలంగాణ రాష్ట్రంలోని ఆదిలాబాద్ జిల్లాలో తాంసి-B, తాంసి-K అనే కోయగూడెం సమీపంలోని కొండలు, అడవులు బుగ్గిపాలయ్యాయి.

ఈ సంవత్సరం కాలిపోయాయి. అదేవిధంగా వరంగల్ శాయంపేట దగ్గరలో ఉన్న కొండలు బుగ్గిపాలయ్యాయి. ఈ లెక్కలో ఆలోచిస్తే ప్రపంచవ్యాప్తంగా 420 మిలియన్ల హెక్టార్ల అడవి కార్చిచ్చు పేరుతో నాశనమైపోయింది. దీనికి కారణం మానవ ప్రమేయమే అని మనం భావించక తప్పదు. శాస్త్రీయ ఆధారాలు ఇదే చెబుతున్నాయి. ప్రపంచవ్యాప్తంగా అగ్నిప్రమాదాలు పెరగడానికి కారణాలు: (1) వాతావరణ మార్పు వల్ల ఎండుతున్న అడవులు, (2) మానవ నివాసాల విస్తరణ, (3) వ్యవసాయం కోసం అడవులను కాల్చడం, (4) మైనింగ్ మరియు అభివృద్ధి ప్రాజెక్టులు. ఇవన్నీ మానవ కార్యకలాపాలే.

సహజ కారణాలు చాలా తక్కువ. కానీ అధికారులు “సహజ కారుచిచ్చు” అని చెప్పి తప్పించుకుంటున్నారు. ఇది ఎంతవరకు సరైంది? మనం గుర్తించాలి: అడవులకు నిప్పు పెట్టడం అనేది హత్య. ఇది జంతు హత్య. ఇది వృక్ష హత్య. ఇది పర్యావరణ హత్య. ఇది భవిష్యత్తు తరాల హత్య. మనం ఈ హత్యలకు సాక్షులమవుతున్నాం. మనం ఈ హత్యలను అరికట్టాలి. మనం ఈ హత్యలకు కారణమైన వారిని శిక్షించాలి. లేదంటే భవిష్యత్తులో మన పిల్లలు “అడవి అంటే ఏమిటి?” అని అడిగితే, మనం “అది ఒకప్పుడు ఉండేది” అని చెప్పాల్సిన దుస్థితి వస్తుంది. ఇది మనకు కావాలా? నిర్ణయించుకోవాల్సింది మనమే.

*జంతువులపై ప్రేమ, కరుణ భావన కనుమరుగు: మానవ అహంకారం*

జంతువులపై ప్రేమ అన్న భావన కనుమరుగైపోతుంది. అవి మనలాంటి జీవులే! మనతో సమానంగా బతికే హక్కు వాటికి ఉంది! అని గుర్తించలేకపోవడంతో పాటు, “మేము ఈ భూమి మీద ఉన్న తెలివైన జీవులం, మనము అవకాశం ఇస్తే తప్ప వేరే ఏ జీవులు స్వతంత్రంగా జీవించే భాగ్యం ఉండదని” విర్రవీగుతున్నాం.

ఇది సమంజసమేనా? నిజంగా సభ్య సమాజం తలదించుకోవాలి. ఎందుకంటే దీనికి సమాధానం మన దగ్గర లేదు కనుక. కారణం మనమే బాధ్యులం కనుక. ఇక్కడ “మనము” అంటే… జంతు ప్రేమికులు, పర్యావరణ ప్రేమికులు, స్వచ్ఛంద సంస్థలు, జంతు రక్షకులు, ప్రభుత్వాలు, పర్యావరణ, అటవీ చట్టాలు, న్యాయస్థానాలు, సంబంధిత డిపార్ట్మెంట్లు, అటవీ సంపద రక్షకులు, సంబంధిత గణాంక విభాగాలు, ఎలక్ట్రానిక్, ప్రింట్ అండ్ సోషల్ మీడియా. మన స్వార్థం కోసం అటవీ సంపదను వివిధ రకాలుగా ఉపయోగకరంగా మలచుకునే కోణంలో ఆటవిక జీవితాలను సమిధలుగా మార్చుకుంటూ ఉపయోగించుకునే మనము, ఈ ఆవరణ వ్యవస్థలో ఉన్న ప్రతి ఒక్క మానవుడు. శాస్త్రీయంగా చూస్తే, భూమిపై 8 మిలియన్ల జాతులు ఉన్నాయి. వాటిలో 1 మిలియన్ జాతులు అంతరించిపోయే ప్రమాదంలో ఉన్నాయి. ఇందుకు మానవుడే ప్రధాన కారణం. మనం గుర్తించాలి: మనం ఈ భూమికి ఒంటరి యజమానులం కాదు. మనం ఇతర జీవులతో పంచుకోవాలి. మనం వాటి హక్కులను గౌరవించాలి. మనం వాటి ఆవాసాలను కాపాడాలి. మనం వాటి జీవితాలను రక్షించాలి. భారత రాజ్యాంగం లోని ఆర్టికల్ 48 ఏ మరియు ఆర్టికల్ 51, ఏ/(జి) అటవీ జంతువులపట్ల దయ, కరుణ, జాలి కలిగి ఉండాలని అది మన ప్రాథమిక విధిగా మీదులుకోవాలని కోరినారు. లేదంటే భవిష్యత్తులో మన పిల్లలు “పులి అంటే ఏమిటి?” అని అడిగితే, మనం “అది ఒకప్పుడు ఉండేది” అని చెప్పాల్సిన దుస్థితి వస్తుంది. ఇది మనకు కావాలా? నిర్ణయం మనదే.

*వ్యవస్థాగత వైఫల్యం: అధికారులు, కోర్టులు, రాజకీయ ఒత్తిళ్లు*

పిల్లవాడు చెడిపోతే తల్లిదండ్రులు మరియు ఉపాధ్యాయులు, స్కూల్ యాజమాన్యానిది తప్పు అవుతుంది కానీ పిల్లవాడిది కాదు. ఈ విషయంలో ఉచ్చులు పెట్టి చంపిన గుత్తి కోయలదే పూర్తి తప్పు అని నేను అనుకోను. అడవి ఆవరణ వ్యవస్థని మానిటరింగ్ చేయనటువంటి అధికారులు, ఒక సంఘటన జరిగినప్పుడు సరైన సెక్షన్ పెట్టకుండా, సరైన చట్టాన్ని ఉపయోగించకుండా, సరైన శిక్ష విధించని కోర్టులు, అధికారులది తప్పేనని కూడా నేనంటాను. రాజకీయ నాయకుల యొక్క ఒత్తిడికి అనుగుణంగా ఈ అధికారులు ప్రవర్తిస్తున్నారు.

ఇక కొంతమంది అయితే ఈ తప్పు జరుగుతుంటే చూస్తున్నారు. తప్పు జరిగే దాన్ని కూడా వీళ్లు సహకరిస్తున్నారు. ఇది చాలా దుర్మార్గమైన చర్య. ఏదో ఒక సంఘటనను చూపిస్తూ “మేమున్నాం” అంటూ రోజూ వస్తున్నారా తప్ప, చిత్తశుద్ధితోటి అసలే మానిటరింగ్ చేయట్లేదు. దీని ఫలితంగానే ఇలాంటి సంఘటనలు జరుగుతున్నాయి. శాస్త్రీయ పరిశోధనలు చూపిస్తున్నది ఏమిటంటే, అటవీ అధికారులకు తగిన శిక్షణ, వనరులు, సిబ్బంది లేకపోవడం వల్ల మానిటరింగ్ సరిగ్గా జరగట్లేదు. ఉదాహరణకు, ఒక అటవీ అధికారికి 1000 చదరపు కిలోమీటర్ల అడవిని పర్యవేక్షించాల్సి ఉంటుంది. కానీ ఆయనకు ఒక జీప్, ఇద్దరు సిబ్బంది మాత్రమే ఉంటారు. ఇది సాధ్యమా? అసాధ్యం. ఫలితంగా వేటగాళ్లు, అక్రమార్కులు అడవులను ధ్వంసం చేస్తున్నారు. అధికారులు చూస్తూ ఊరుకుంటున్నారు. రాజకీయ నాయకులు ఒత్తిడి తెస్తున్నారు. కోర్టులు శిక్షలు వేయడం లేదు. ఫలితంగా నేరాలు పెరుగుతున్నాయి. జంతువులు చనిపోతున్నాయి. అడవులు నాశనమవుతున్నాయి. ఇది ఎంతవరకు సరైంది? మనం గుర్తించాలి: అధికారులకు వనరులు ఇవ్వాలి. శిక్షణ ఇవ్వాలి. సిబ్బంది పెంచాలి. రాజకీయ ఒత్తిళ్లు తగ్గించాలి. కోర్టులు కఠిన శిక్షలు వేయాలి. లేదంటే భవిష్యత్తులో మన పిల్లలు “అడవి అంటే ఏమిటి?” అని అడిగితే, మనం “అది ఒకప్పుడు ఉండేది” అని చెప్పాల్సిన దుస్థితి వస్తుంది. ఇది మనకు కావాలా? నిర్ణయం మనదే.

*పరిష్కార మార్గాలు: శిక్షణ, ఉపాధి, కఠిన చర్యలు*

అటవీ జాతుల వారికి అటవీ ఆవాస వ్యవస్థసలపై సరైన శిక్షణ, పర్యావరణం పైన అవగాహన, అటవీ చట్టాలు మరియు శిక్షల పైన అవగాహన కల్పిస్తూ వారిని ఎడ్యుకేట్ చేస్తూ వారికి సరైన ఉపాధి కల్పించాలి. అప్పుడు మాత్రమే ఇలాంటి సంఘటనలు పునరావృతం కావు. ఒకవేళ అయినా వారికి సరైన శిక్ష పడుతుందని తెలుస్తోంది. ఎవరికి వారు ఇలాగే చూస్తూ ఊరుకుంటే ఇక ఈ భూమి మీద ఏ జంతు జాలము నిలువదు. కాబట్టి ఈ సంఘటనకు బాధ్యులైన వారిపై కఠిన చర్యలు తీసుకొని వారికి శిక్ష పడేలా చూడాలని నేను కోరుకుంటున్నాను. వన్యప్రాణి లక్షణాల్లో నిర్లక్ష్యంగా వ్యవహరించిన అధికారులపై కూడా కఠిన చర్యలు తీసుకోవాలని కోరుకుంటున్నాను.

శాస్త్రీయంగా చూస్తే, విజయవంతమైన అటవీ సంరక్షణకు మూడు స్తంభాలు అవసరం: (1) స్థానిక ప్రజల భాగస్వామ్యం, (2) కఠినమైన చట్ట అమలు, (3) శాస్త్రీయ మానిటరింగ్ వ్యవస్థలు. ఇవి మూడూ లేకపోతే సంరక్షణ సాధ్యం కాదు. ఉదాహరణకు, కర్ణాటకలోని నాగర్‌హోల్ నేషనల్ పార్క్‌లో స్థానిక ప్రజలను అటవీ సంరక్షణలో భాగస్వాములను చేశారు. వారికి ఉపాధి కల్పించారు. శిక్షణ ఇచ్చారు. ఫలితంగా పులుల సంఖ్య పెరిగింది. అడవులు సంరక్షించబడ్డాయి. ఇది విజయవంతమైన మోడల్. తెలంగాణలో కూడా ఇలాంటి మోడల్‌ను అమలు చేయాలి. స్థానిక ప్రజలను భాగస్వాములను చేయాలి. వారికి ఉపాధి కల్పించాలి. వారికి శిక్షణ ఇవ్వాలి. అప్పుడు మాత్రమే అడవులు, జంతువులు రక్షించబడతాయి. లేదంటే భవిష్యత్తులో మన పిల్లలు “పులి అంటే ఏమిటి?” అని అడిగితే, మనం “అది ఒకప్పుడు ఉండేది” అని చెప్పాల్సిన దుస్థితి వస్తుంది. ఇది మనకు కావాలా? నిర్ణయం మనదే.

*పిలుపు: చేయి చేయి కలిపి పర్యావరణాన్ని రక్షించుదాం*

దయచేసి నేను అందరినీ పేరుపేరునా తలవంచి నమస్కరిస్తూ ప్రాధేయపడుతున్నా… మన చుట్టూ ఉన్నటువంటి పర్యావరణాన్ని రక్షించుకుందాం, చేయి చేయి కలుపుదాం, జంతువుల రక్షణకు పాటుపడదాం, పర్యావరణ అభివృద్ధిని కోరుకుందాం తద్వారా ఈ ఆవరణాన్ని రక్షించుకుందాం. లేదంటే మానవ మనుగడకే ప్రమాదం పొంచి ఉంది. శాస్త్రీయ పరిశోధనలు హెచ్చరిస్తున్నాయి: ప్రస్తుత రేటుతో అడవులు నాశనమవుతుంటే, 2050 నాటికి ప్రపంచంలో 50% జీవజాతులు అంతరించిపోతాయి. ఇది కేవలం జంతువుల సమస్య కాదు; ఇది మానవ మనుగడ సమస్య. అడవులు లేకపోతే ఆక్సిజన్ ఉండదు, నీటి చక్రం ఉండదు, వాతావరణ స్థిరత్వం ఉండదు. మనం మన భవిష్యత్తును నాశనం చేసుకుంటున్నాం. ఇప్పుడే మేల్కోవాలి. ఇప్పుడే చర్య తీసుకోవాలి. మనం చేయగలిగిన పనులు: (1) అడవులకు నిప్పు పెట్టే వారిని పోలీసులకు రిపోర్ట్ చేయాలి. (2) వేటగాళ్లను గుర్తించి అధికారులకు సమాచారం ఇవ్వాలి. (3) ప్లాస్టిక్ వాడకం తగ్గించాలి. (4) చెట్లు నాటాలి. (5) జంతువుల హక్కుల గురించి ప్రచారం చేయాలి.

(6) పాఠశాలల్లో పర్యావరణ విద్యను బోధించాలి. (7) స్వచ్ఛంద సంస్థలతో కలిసి పనిచేయాలి. (8) ప్రభుత్వాలపై ఒత్తిడి తెచ్చి కఠిన చట్టాలు తీసుకురావాలి. ఇవన్నీ మనం చేయగలం. మనం చేయాలి. మనం చేస్తే మాత్రమే భవిష్యత్తు తరాలకు మంచి ప్రపంచాన్ని అందించగలం. లేదంటే భవిష్యత్తులో మన పిల్లలు “పులి అంటే ఏమిటి?” అని అడిగితే, మనం “అది ఒకప్పుడు ఉండేది” అని చెప్పాల్సిన దుస్థితి వస్తుంది. ఇది మనకు కావాలా? నిర్ణయం మనదే.

*జీవ వ్యవస్థల సుస్థిర భవిష్యత్తు కోసం మన బాధ్యత*

అటవీ ఆవాసాలు నాశనమైతే జంతు రక్షణ సాధ్యం కాదు. ఇది శాస్త్రీయ వాస్తవం. మనం గుర్తించాలి: అడవులు, జంతువులు, మానవులు ఒకే ఆవరణ వ్యవస్థలో భాగం. ఒకదాని నాశనం మరొకదాని నాశనానికి దారితీస్తుంది. మనం ఈ భూమికి వారసులం కాదు; మనం ఈ భూమి నుండి అరువు తెచ్చుకున్నాం. భవిష్యత్తు తరాల కోసం మనం ఈ ఆవరణ వ్యవస్థను కాపాడుకోవాలి.

ఇందుకు అందరం కలిసి రావాలి. ప్రభుత్వాలు, అధికారులు, స్వచ్ఛంద సంస్థలు, పాఠశాలలు, మీడియా, ప్రజలు — అందరం కలిసి పనిచేయాలి. లేదంటే భవిష్యత్తులో మన పిల్లలు “పులి అంటే ఏమిటి?” అని అడిగితే, మనం “అది ఒకప్పుడు ఉండేది” అని చెప్పాల్సిన దుస్థితి వస్తుంది. ఇది మనకు కావాలా? నిర్ణయం మనదే. మనం ఇప్పుడే మేల్కోవాలి. ఇప్పుడే చర్య తీసుకోవాలి. మనం చేస్తే మాత్రమే భవిష్యత్తు తరాలకు మంచి ప్రపంచాన్ని అందించగలం. మనం చేయకపోతే మనం చరిత్రలో నిలబడిపోతాం. మనం జంతు హంతకులం అని, అడవి ధ్వంసకులం అని, పర్యావరణ శత్రువులం అని చరిత్ర మనల్ని గుర్తుంచుకుంటుంది. ఇది మనకు కావాలా? నిర్ణయం మనదే. మనం మంచి మార్గం ఎంచుకుందాం. మనం జంతువుల రక్షకులం అవుదాం. మనం అడవుల సంరక్షకులం అవుదాం. మనం పర్యావరణ కాపరులం అవుదాం. మనం భవిష్యత్తు తరాలకు మంచి ప్రపంచాన్ని అందించదాం. ఇది మన బాధ్యత. ఇది మన ధర్మం. ఇది మన మానవత్వం.

— పిట్టల రవి బాబు
*పర్యావరణవేత్త, మాజీ సహాయ ఆచార్యులు, జేఎన్టీయూహెచ్, హైదరాబాదు* *మరియు సంయుక్త కార్యదర్శి, ఓరుగల్లు వైల్డ్లైఫ్ సొసైటీ NGO, తెలంగాణ* *సెల్:* +91 98494 25271.